Kendi Yolumun Terzisi Olmak

Serap Bingöl
Aile Dizimi Uygulayıcısı &
Psikoloji Öğrencisi
@serapbingol

Hayatımda birçok kez “başlamak istiyorum ama bir türlü adım atamıyorum” dediğim anlar oldu. Sanki önümde görünmez bir duvar vardı. Aile Dizimi çalışmalarıyla tanıştığımda bu duvarın aslında kendi korkularımdan değil, ailemden ve toplumdan aktarılan görünmez kalıplardan kaynaklandığını fark ettim.

Başkasına Ait Elbiseleri Giymek

Çocuklukta kız çocuğu olduğum için duyduğum “Kızlar bunu yapamaz” ya da erkeklerin duyduğu “Erkekler ağlamaz” gibi cümleler, aslında üzerimize dikilmiş ama kalıbı bize hiç uygun olmayan elbiseler gibidir.

• Kadınlar; fazla görünür olmamayı ve dikkat çekmemeyi,
• Erkekler; duygularını bastırmayı ve hep güçlü görünmeyi öğrendiler.

Sonuçta hem kadınlar hem erkekler, kendi öz benliklerini değil, kendilerine dikilen bu dar ve ağır kalıpları giymek zorunda kaldılar. Psikoloji literatüründe bu durum içselleştirilmiş inançlar ve örtük toplumsal normlar olarak tanımlanır. Çocuk, sevilmek ve ait olmak için bu kuralları bilinçdışına kaydeder; yetişkin olduğunda ise bu kurallar özgüven eksikliği ve erteleme davranışı olarak karşısına çıkar.

Kalıpları Onurlandırarak Özgürleşmek

Aile Dizimi bana şunu öğretti: Bu kalıplar bana ait değil; onlar kuşaklardan aktarılan bir sadakat duygusunun parçası. Geçmişi suçlamadan, atalarımızın kendi koşullarında ellerinden geleni yaptıklarını kabul ettiğimizde özgürleşmeye başlarız. O dar kalıpları onurlandırarak bıraktığımızda, kendi renklerimizle kendi elbisemizi dikmeye başlarız.

Evde Yapılabilecek Etkili Çalışma: “Kendi Kalıbımı Seçiyorum”

Bu egzersiz, üzerinize giydirilen ağır elbiseleri çıkarıp kendinize uygun olanı dikmeniz için sembolik ve güçlü bir adımdır:

1. Hazırlık: Sessiz bir ortamda önünüze iki boş kağıt alın.
2. Eski Kalıbı Yazma: İlk kağıda çocukken duyduğunuz sınırlayıcı cümleleri yazın. Kağıda bakarak şunu söyleyin: “Bu kalıplar bana ait değil. Bunları görüyorum ve onurlandırarak geride bırakıyorum.”
3. Yeni Kalıbı Yaratma: İkinci kağıda sizi destekleyen yeni cümleler yazın. Örn: “Kendi yolumu seçme hakkım var.” veya “Duygularımı ifade etmek bana güç verir.”
4. Sembolik Hareket: İlk kağıdı katlayıp çöpe atın veya bir kenara bırakın. İkinci kağıdı her gün göreceğiniz bir yere asın.
5. Somut Adım: Çalışmayı bitirirken ertelediğiniz küçük bir eylemi (bir telefon görüşmesi, kısa bir yürüyüş) hemen gerçekleştirin.

Attığımız her küçük adım, kendi yolumuza çıktığımızın bir göstergesidir.

Sizin üzerinize küçük yaşta giydirilen ama size ait olmayan elbise hangi cümlelerden dikildi?

Serap Bingöl
Aile Dizimi Uygulayıcısı

Yazının Tamamı Koru Coaching Magazine 2026 Ekim Sayısında